Grote schok in de politiek: vicepremier dood aangetroffen in hotelkamer
De Duitse politiek is opgeschrikt door het plotselinge overlijden van Hubert Aiwanger. De 55-jarige vicepremier en minister van Economische Zaken van de deelstaat Beieren werd woensdagavond levenloos aangetroffen in zijn hotelkamer in Berlijn.
Aiwanger was naar de Duitse hoofdstad gereisd voor een belangrijk moment voor zijn partij Freie Wähler. Die dag zou een nieuw kantoor van de partij in Berlijn worden geopend en Aiwanger stond gepland als een van de belangrijkste sprekers.
Maar zover kwam het niet.
Eerder op de dag meldde hij zich vanwege gezondheidsproblemen af voor zijn optreden. Later bleek hij niet meer bereikbaar.
Uiteindelijk werd de prominente politicus levenloos gevonden in zijn hotelkamer.
Voelde zich eerder op de dag niet goed
Aanvankelijk leek er nog weinig reden voor grote ongerustheid.
Aiwanger verbleef in Berlijn vanwege de opening van het nieuwe kantoor van Freie Wähler.
Het moest een belangrijke dag worden voor de partij, die vooral in Beieren een grote politieke rol speelt maar ook landelijk meer voet aan de grond probeerde te krijgen.
Aiwanger zou tijdens de bijeenkomst een toespraak houden.
Op het laatste moment bleek echter dat hij niet aanwezig kon zijn.
Volgens Duitse media voelde hij zich niet goed en bleef hij achter in zijn hotel.
Een collega nam zijn werkzaamheden tijdens de bijeenkomst over.
Later niet meer bereikbaar
Gedurende de dag veranderde de situatie.
Toen Aiwanger later niet meer bereikbaar bleek te zijn, ontstond bezorgdheid.
Uiteindelijk werd hij aan het begin van de avond levenloos aangetroffen in zijn kamer in een hotel in Berlin-Mitte.
Hulp mocht niet meer baten.
Al snel werd vanuit de Beierse regering en Freie Wähler bevestigd dat Aiwanger op 55-jarige leeftijd was overleden.
Het nieuws zorgde voor grote verslagenheid.
Politie start direct onderzoek
Vanwege de plotselinge en aanvankelijk onduidelijke omstandigheden werd direct een zogenoemd Todesermittlungsverfahren gestart.
De Berlijnse politie en het Openbaar Ministerie onderzochten de hotelkamer en ook de 6e moordcommissie van het Landeskriminalamt werd bij het onderzoek betrokken.
Dat leidde online al snel tot vragen over de omstandigheden rond zijn dood.
De betrokkenheid van een moordcommissie betekent in Duitsland bij een dergelijke zaak echter niet automatisch dat de politie uitgaat van een misdrijf.
Het doel van het onderzoek was juist om de precieze doodsoorzaak en het verloop vast te stellen en mogelijke betrokkenheid van anderen uit te sluiten.
Obductie levert belangrijke duidelijkheid op
Inmiddels is er meer bekend.
Uit het voorlopige resultaat van de obductie blijkt dat er geen aanwijzingen zijn dat iemand anders verantwoordelijk is voor het overlijden van Aiwanger.
Daarmee lijkt een misdrijf op basis van de huidige onderzoeksresultaten niet aan de orde.
De precieze medische doodsoorzaak is echter nog niet officieel bekendgemaakt.
Er volgen nog aanvullende forensisch-medische onderzoeken.
Het is daarom te vroeg om zelf conclusies te trekken over wat Aiwanger precies is overkomen.
Gezondheidsproblemen vlak voor overlijden
Wel staat vast dat Aiwanger eerder die dag zijn geplande optreden had afgezegd omdat hij zich niet goed voelde.
Volgens Duitse berichtgeving werd tijdens de bijeenkomst gemeld dat hij gezondheidsproblemen had.
Hij bleef daarom in zijn hotel in plaats van naar de opening van het nieuwe partijkantoor te gaan.
Dat is op dit moment een van de weinige bekende omstandigheden uit de uren voorafgaand aan zijn overlijden.
Of die klachten rechtstreeks verband houden met zijn dood, is nog niet officieel vastgesteld.
Markus Söder diep geraakt
Het overlijden kwam ook hard aan bij de Beierse minister-president Markus Söder.
Aiwanger en Söder werkten jarenlang nauw met elkaar samen in de Beierse deelstaatregering.
Söder reageerde geschokt en noemde het plotselinge overlijden van Aiwanger een „absolute tragedie”.
Zijn gedachten gingen volgens hem in de eerste plaats uit naar de familie en kinderen van zijn overleden collega.
Ook vanuit andere politieke partijen kwamen geschokte reacties.
Aiwanger was jarenlang een opvallende en invloedrijke persoonlijkheid binnen de Beierse politiek.
Sinds 2018 vicepremier
Aiwanger had een lange politieke loopbaan achter de rug.
Sinds 2006 stond hij aan het hoofd van Freie Wähler in Beieren.
Twee jaar later, in 2008, wist de partij voor het eerst vertegenwoordiging te krijgen in het Beierse deelstaatparlement.
Aiwanger werd daar een van de belangrijkste gezichten van zijn partij.
Een grote politieke stap volgde tien jaar later.
In 2018 sloten de CSU en Freie Wähler een coalitie in Beieren.
Aiwanger trad vervolgens toe tot de deelstaatregering.
Minister van Economische Zaken
Hij werd minister van Economische Zaken, Regionale Ontwikkeling en Energie en tegelijkertijd plaatsvervangend minister-president van Beieren.
Daarmee werd hij de rechterhand van minister-president Markus Söder binnen de Beierse regering.
Die functies vervulde hij tot aan zijn onverwachte overlijden.
Naast zijn rol in Beieren was Aiwanger ook landelijk voorzitter van Freie Wähler.
Onder zijn leiding probeerde de partij haar invloed buiten Beieren verder uit te breiden.
Dat leverde landelijk niet hetzelfde politieke succes op als in zijn thuisdeelstaat.
Bekend gezicht in Duitse politiek
Door zijn directe manier van communiceren en uitgesproken politieke standpunten groeide Aiwanger uit tot een bekend gezicht.
Vooral in Beieren was hij niet meer weg te denken uit het politieke landschap.
Hij was regelmatig aanwezig in Duitse televisieprogramma's en mengde zich nadrukkelijk in maatschappelijke en economische discussies.
Zijn plotselinge overlijden betekent daardoor niet alleen een persoonlijk verlies voor zijn naasten, maar creëert ook een onverwachte situatie binnen Freie Wähler en de Beierse regering.
De partij zal uiteindelijk moeten bepalen wie zijn verschillende politieke functies overneemt.
Freie Wähler in rouw
Voorlopig staat die politieke opvolging echter niet centraal.
Binnen Freie Wähler overheerst vooral het verdriet.
Partijgenoten hebben duidelijk gemaakt dat het volgens hen te vroeg is om onmiddellijk een personeelsdiscussie te voeren.
Eerst wil de partij gezamenlijk afscheid nemen van haar jarenlange leider.
Aiwanger heeft Freie Wähler gedurende twintig jaar in belangrijke mate vormgegeven.
Voor veel partijleden is zijn plotselinge overlijden daarom moeilijk te bevatten.
Partner en twee kinderen blijven achter
Ook persoonlijk laat Aiwanger een gezin achter.
Hij woonde samen met Tanja Schweiger, die eveneens politiek actief is voor Freie Wähler.
Samen hadden zij twee kinderen.
Juist naar hen gingen veel van de eerste reacties vanuit de Duitse politiek uit.
Söder benadrukte dat de gedachten van de Beierse regering in de eerste plaats bij Aiwangers familie liggen.
Trauerbeflaggung in Beieren
In Beieren wordt officieel stilgestaan bij zijn overlijden.
Aan overheidsgebouwen is rouwbeflagging opgedragen en in München wordt een condoleanceregister geopend.
Daar kunnen politici en burgers hun medeleven betuigen.
Het tekent de grote impact die zijn onverwachte dood heeft.
Een politicus die een dag eerder nog gewoon afspraken in zijn agenda had staan, is plotseling weggevallen.
Nog geen definitieve doodsoorzaak bekend
Hoewel de obductie belangrijke duidelijkheid heeft gegeven, blijft één belangrijke vraag voorlopig onbeantwoord.
Waaraan is Hubert Aiwanger precies overleden?
De autoriteiten hebben daar nog geen definitief antwoord op gegeven.
Het voorlopige onderzoek heeft wel duidelijk gemaakt dat er geen aanwijzingen zijn voor betrokkenheid van anderen.
Aanvullende medische onderzoeken moeten meer duidelijkheid geven over de exacte doodsoorzaak.
Tot die resultaten bekend zijn, is het niet verantwoord om daarover te speculeren.
Grote leegte in Beierse politiek
Voor Freie Wähler en de Beierse regering begint ondertussen een periode zonder een politicus die jarenlang een bepalende rol speelde.
Aiwanger was sinds 2018 vicepremier en minister en stond al veel langer aan het hoofd van zijn partij.
Dat maakt zijn plotselinge overlijden zowel persoonlijk als politiek ingrijpend.
Hubert Aiwanger reisde naar Berlijn voor wat een belangrijke dag voor zijn partij moest worden. Nadat hij zich vanwege gezondheidsproblemen had afgemeld voor een toespraak, werd hij later niet meer bereikt. Woensdagavond werd de 55-jarige vicepremier levenloos aangetroffen in zijn hotelkamer. Uit de voorlopige obductie blijkt inmiddels dat er geen aanwijzingen zijn voor betrokkenheid van anderen. De precieze doodsoorzaak wordt nog onderzocht.
Geschreven door
Emma VermeerEmma Vermeer is editor bij Blijned en schrijft over royalty en politiek. Ze volgt zowel opvallende momenten rond het koningshuis als ontwikkelingen die het politieke landschap in Nederland veranderen.
Alle 367 artikelen van Emma Vermeer ›Volg Blijned
Het nieuws van vandaag, op de plek waar je toch al bent.