Rijbewijskeuring voor 75-plussers flink aangescherpt: dit is er veranderd
Laatste update:
Voor veel Nederlanders is de auto onmisbaar om zelfstandig te blijven. Dat verandert niet automatisch wanneer iemand 75 jaar wordt. Toch gelden er voor oudere automobilisten aanvullende eisen om hun rijbewijs te kunnen verlengen. Sinds 2026 ligt daarbij extra nadruk op de kwaliteit en zorgvuldigheid van de medische rijbewijskeuring.
De keuring voor 75-plussers bestond al veel langer. Nieuw is volgens de aangeleverde informatie vooral dat artsen zich aan duidelijkere en strengere richtlijnen moeten houden. Aanleiding zijn zorgen over keuringen die in sommige gevallen erg snel achter elkaar zouden zijn uitgevoerd.
Voor de grote groep Nederlanders van 75 jaar en ouder die nog zelf rijdt, is het daarom belangrijk om te weten wat er tijdens zo’n keuring wordt gecontroleerd en wat ze zelf moeten regelen.
Rijbewijskeuring vanaf 75 jaar al langer verplicht
Het is dus niet zo dat automobilisten sinds 2026 ineens vanaf hun 75e verplicht medisch gekeurd moeten worden.
Die leeftijdsgrens geldt al sinds 2014.
Wie 75 jaar of ouder is en zijn of haar rijbewijs wil verlengen, krijgt te maken met een beoordeling van de rijgeschiktheid. Een rijbewijs wordt vanaf deze leeftijd voor maximaal vijf jaar verlengd.
Daarvoor moet onder meer een Gezondheidsverklaring worden ingevuld.
Het CBR gebruikt de beschikbare medische informatie vervolgens om te beoordelen of iemand lichamelijk en geestelijk voldoende geschikt is om veilig aan het verkeer deel te nemen.
Waarom zijn de regels aangescherpt?
De aandacht richt zich in 2026 vooral op de manier waarop de medische keuring wordt uitgevoerd.
Er waren volgens de aangeleverde informatie signalen dat sommige keuringsartsen grote aantallen automobilisten op één dag beoordeelden.
In sommige gevallen zou het om tientallen keuringen per dag zijn gegaan.
Critici zetten vraagtekens bij de vraag of een medische beoordeling nog zorgvuldig genoeg kan plaatsvinden wanneer afspraken in zo’n hoog tempo worden afgewerkt.
Het risico bestaat immers dat relevante gezondheidsproblemen onvoldoende aandacht krijgen.
Meer aandacht voor zorgvuldige keuring
De aangescherpte richtlijnen moeten ervoor zorgen dat de beoordeling consistenter en grondiger plaatsvindt.
Het doel is niet om iedere oudere automobilist automatisch strenger te behandelen of sneller het rijbewijs af te nemen.
Het gaat er vooral om dat voor iedere bestuurder zorgvuldig wordt beoordeeld of er medische omstandigheden zijn die invloed kunnen hebben op veilig autorijden.
Leeftijd alleen zegt immers niet alles over iemands rijgeschiktheid.
De ene 80-jarige kan lichamelijk en geestelijk nog bijzonder fit zijn, terwijl een veel jongere automobilist gezondheidsproblemen kan hebben die invloed hebben op het rijden.
Dit wordt tijdens de keuring gecontroleerd
Bij een rijbewijskeuring voor ouderen kunnen verschillende onderdelen van de gezondheid worden bekeken.
Zo wordt aandacht besteed aan het gezichtsvermogen.
Goed kunnen zien is vanzelfsprekend essentieel in het verkeer. Verkeersborden, andere weggebruikers, voetgangers en onverwachte situaties moeten tijdig kunnen worden waargenomen.
Ook de bloeddruk kan worden gecontroleerd.
Daarnaast speelt medicijngebruik een belangrijke rol.
Medicatieoverzicht meenemen
Volgens de nieuwe richtlijnen moeten automobilisten een actueel medicatieoverzicht van de apotheek meenemen naar hun keuring.
Dat overzicht geeft de arts inzicht in de medicijnen die iemand gebruikt.
Dat is relevant omdat bepaalde geneesmiddelen invloed kunnen hebben op bijvoorbeeld reactievermogen, concentratie of alertheid.
De arts kan die informatie meenemen in de medische beoordeling.
Het betekent overigens niet dat iemand die medicijnen gebruikt automatisch niet meer mag autorijden. Het hangt af van de persoonlijke situatie, de aandoening, de gebruikte medicatie en de geldende eisen voor rijgeschiktheid.
CBR neemt uiteindelijk beslissing
De arts die de bestuurder onderzoekt, beslist niet zelfstandig of iemand zijn rijbewijs definitief mag behouden.
De uiteindelijke beoordeling ligt bij het CBR.
Op basis van de Gezondheidsverklaring en de benodigde medische informatie wordt bepaald of iemand rijgeschikt is.
Daarbij zijn verschillende uitkomsten mogelijk.
Een bestuurder kan geschikt worden verklaard, maar afhankelijk van de medische situatie kunnen er ook aanvullende voorwaarden of een kortere geldigheidsduur gelden.
Rijbewijs maximaal vijf jaar geldig
Voor automobilisten vanaf 75 jaar is het rijbewijs maximaal vijf jaar geldig.
In individuele gevallen kan een kortere periode worden vastgesteld wanneer de gezondheidssituatie daar aanleiding toe geeft.
Daarna moet opnieuw worden bekeken of iemand nog aan de voorwaarden voldoet.
Het systeem is daarmee bedoeld om oudere automobilisten die nog veilig kunnen rijden hun mobiliteit niet onnodig af te nemen, terwijl gezondheidsproblemen die de verkeersveiligheid beïnvloeden wel tijdig kunnen worden opgemerkt.
Veruit de meeste ouderen komen door beoordeling
Hoewel een medische keuring misschien spannend klinkt, betekent het bereiken van de leeftijd van 75 jaar zeker niet dat de kans groot is dat iemand direct zijn rijbewijs verliest.
Volgens de in het oorspronkelijke artikel aangehaalde cijfers werden in 2024 bijna 95.000 keuringen uitgevoerd.
Daarvan zouden ongeveer 1.900 bestuurders zijn afgekeurd.
Dat komt neer op ongeveer 2 procent.
Veruit de meeste onderzochte oudere automobilisten konden dus blijven rijden.
Kritiek gaat vooral over kwaliteit van keuring
Juist dat relatief lage afkeuringspercentage heeft de discussie over de kwaliteit van de keuringen niet weggenomen.
Volgens de aangeleverde informatie kwam naar voren dat sommige artsen tot ongeveer dertig keuringen op één dag uitvoerden.
Daarbij ontstond de vraag hoeveel tijd er dan daadwerkelijk beschikbaar is om iedere automobilist individueel te beoordelen.
Een rijbewijskeuring moet immers meer zijn dan een formaliteit.
Wanneer iemand bijvoorbeeld problemen heeft met het gezichtsvermogen of geneesmiddelen gebruikt die de rijvaardigheid kunnen beïnvloeden, moet daar voldoende aandacht voor zijn.
Vergoeding voor keuring eveneens onderwerp van discussie
Ook het financiële aspect kwam daarbij ter sprake.
Voor een keuring wordt volgens de bron gemiddeld ongeveer 75 euro gerekend.
Critici vrezen dat een systeem waarin veel keuringen achter elkaar worden uitgevoerd het risico op ‘lopende-bandwerk’ kan vergroten.
De aangescherpte richtlijnen moeten ervoor zorgen dat zorgvuldigheid centraal blijft staan.
Of een automobilist wordt goedgekeurd, moet immers afhangen van diens daadwerkelijke medische situatie en niet van de snelheid waarmee een afspraak kan worden afgerond.
Oudere automobilisten steeds grotere groep
De discussie wordt bovendien relevanter doordat Nederland vergrijst.
Er komen steeds meer oudere verkeersdeelnemers bij en veel mensen willen zo lang mogelijk zelfstandig blijven autorijden.
Dat is begrijpelijk.
Een auto kan op hogere leeftijd juist belangrijk zijn voor zelfstandigheid. Denk aan boodschappen doen, familie bezoeken, medische afspraken of simpelweg sociale contacten onderhouden.
Tegelijkertijd kunnen bepaalde lichamelijke functies veranderen naarmate mensen ouder worden.
Daarom probeert het systeem een balans te vinden tussen mobiliteit en verkeersveiligheid.
Leeftijd betekent niet automatisch onveilig rijden
Het is daarbij belangrijk om leeftijd niet automatisch gelijk te stellen aan onveilig rijgedrag.
Niet iedere oudere automobilist heeft dezelfde gezondheid, rijervaring of beperkingen.
Wel kunnen bepaalde veranderingen vaker voorkomen naarmate iemand ouder wordt.
Denk bijvoorbeeld aan verminderd zicht, tragere reacties of gezondheidsproblemen waarvoor medicatie nodig is.
Een medische keuring moet daarom vooral naar de individuele bestuurder kijken.
Ernstig ongeluk wakkerde discussie opnieuw aan
De discussie over oudere automobilisten en medische keuringen kreeg volgens de aangeleverde informatie opnieuw aandacht na een ernstig verkeersongeval in Hengelo.
Daar reed een 87-jarige automobilist een ouder echtpaar aan.
De man overleed en de vrouw raakte gewond.
Een dergelijk ernstig incident roept begrijpelijkerwijs vragen op over rijgeschiktheid op hogere leeftijd.
Dat betekent echter niet dat één ongeval op zichzelf bewijst dat oudere bestuurders als groep niet veilig kunnen rijden.
Wat moet je regelen als je 75 wordt?
Wie de leeftijd van 75 jaar nadert en zijn rijbewijs wil verlengen, doet er vooral goed aan tijdig met de procedure te beginnen.
Een belangrijk onderdeel daarvan is de Gezondheidsverklaring.
Afhankelijk van de persoonlijke medische situatie kan vervolgens aanvullende informatie of onderzoek nodig zijn.
Voor de medische keuring is het verstandig de gevraagde documenten mee te nemen, waaronder het actuele medicatieoverzicht wanneer dat wordt verlangd.
Daarna wordt de informatie verwerkt en kan het CBR een besluit nemen over de rijgeschiktheid.
Twijfels over eigen rijgeschiktheid?
Automobilisten hoeven bovendien niet per se te wachten tot een verplichte keuring wanneer ze zelf twijfels krijgen over hun vermogen om veilig te rijden.
Wie merkt dat bijvoorbeeld het zicht, reactievermogen of de gezondheid sterk verandert, kan zelf actie ondernemen.
Afhankelijk van de situatie kan aanvullende medische beoordeling of onderzoek naar de rijgeschiktheid nodig zijn.
Dat kan vervelend voelen, omdat autorijden voor veel mensen gelijkstaat aan vrijheid.
Maar uiteindelijk staat één vraag centraal: kan iemand nog verantwoord en veilig aan het verkeer deelnemen?
Aangescherpte regels betekenen niet automatisch rijbewijs kwijt
Voor 75-plussers is dat misschien wel het belangrijkste punt.
De strengere aandacht voor medische keuringen in 2026 betekent niet dat iedereen vanaf 75 jaar ineens moet vrezen zijn rijbewijs kwijt te raken.
De verplichte beoordeling voor deze leeftijdsgroep bestond al.
De veranderingen zijn volgens de aangeleverde informatie vooral bedoeld om ervoor te zorgen dat medische keuringen zorgvuldiger, consistenter en volgens duidelijke standaarden plaatsvinden.
En zolang iemand aan de eisen voor rijgeschiktheid voldoet, kan autorijden ook na het 75e levensjaar gewoon onderdeel blijven van het dagelijks leven.
Geschreven door
Lars de WitLars de Wit is editor bij Blijned en schrijft over nieuws en televisie. In zijn artikelen komen zowel grote gebeurtenissen als verhalen met een verrassende of menselijke twist voorbij: van noodweer en sportnieuws tot bijzondere vondsten, bekende gezichten en opvallende…
Alle 997 artikelen van Lars de Wit ›Volg Blijned
Het nieuws van vandaag, op de plek waar je toch al bent.