Nieuw virus uitgebroken in Frankrijk
Laatste update:

Opvallend nieuws uit Frankrijk: daar is volgens Franse berichtgeving voor het eerst een besmetting met het shamondavirus bij een mens vastgesteld. De patiënt werd opgenomen in een z!ekenhuis in Lyon en is later 0verleden. Het virus was al tientallen jaren bekend bij dieren, maar een menselijke besmetting was tot nu toe niet beschreven. De ontdekking roept daardoor direct vragen op: moeten mensen in Nederland zich zorgen maken?
Volgens de Franse autoriteiten is daar op dit moment geen aanleiding voor. Zij spreken vooralsnog over een uitzonderlijk geval. Wel wordt onderzocht hoe de patiënt besmet raakte en wat de ontdekking mogelijk betekent voor de volksgezondheid.
Patiënt opgenomen in z!ekenhuis in Lyon
Volgens de aangeleverde berichtgeving werd de patiënt opgenomen in een z!ekenhuis in Lyon.
Vermoed wordt dat de besmetting is ontstaan na een beet van een geïnfecteerd insect, mogelijk een mug. Hoe de overdracht precies heeft plaatsgevonden, moet echter nog verder worden onderzocht.
De patiënt 0verleed later.
Daarmee zou het volgens de berichtgeving niet alleen gaan om de eerste vastgestelde menselijke infectie met het shamondavirus, maar ook om het eerste bekende 0verlijden van een patiënt bij wie het virus werd aangetroffen.
Dat betekent niet automatisch dat al vaststaat dat het virus de enige of directe doodsoorzaak was. Daarvoor is verder medisch en epidemiologisch onderzoek nodig.
Virus bestaat al tientallen jaren
Het shamondavirus zelf is niet nieuw.
Het virus werd volgens de aangeleverde informatie al in de jaren zestig ontdekt in Nigeria.
In de decennia daarna werd het aangetroffen bij dieren, waaronder vee. Een bevestigde menselijke infectie was volgens de berichtgeving echter nog niet eerder vastgesteld.
Juist daarom krijgt het Franse geval nu zoveel aandacht.
Wetenschappers willen weten of het om een uitzonderlijke overdracht van dier of insect naar mens gaat, of dat het virus onder bepaalde omstandigheden vaker mensen zou kunnen infecteren.
Op basis van één geval valt daar nog geen betrouwbare conclusie over te trekken.
Ook in Nederland aangetroffen bij dier
Het virus is bovendien niet volledig onbekend in Nederland.
Volgens de aangeleverde berichtgeving van landbouworganisatie LTO werd het shamondavirus eerder deze maand aangetroffen bij een paard in Nederland.
Ook in omliggende landen zouden infecties bij paarden zijn vastgesteld.
Tot het Franse geval waren er volgens de berichtgeving echter geen bekende menselijke besmettingen.
Het aantreffen van het virus bij dieren betekent op zichzelf niet dat er direct een groot risico voor mensen bestaat.
Daarvoor moet onder meer duidelijk worden hoe gemakkelijk het virus van een geïnfecteerde vector of een dier op mensen kan worden overgedragen en of verdere verspreiding tussen mensen mogelijk is.
Frankrijk spreekt over uitzonderlijk geval
Na het 0verlijden in Lyon rijst vanzelfsprekend de vraag of er meer besmettingen kunnen volgen.
De Franse autoriteiten proberen die zorgen voorlopig te temperen.
Volgens de aangeleverde berichtgeving wordt de besmetting momenteel beschouwd als een uitzonderlijk geval.
Er zijn op dit moment geen aanwijzingen genoemd voor grootschalige verspreiding onder mensen.
Ook wordt in de aangeleverde informatie geen bewijs genoemd dat het virus van mens op mens kan worden overgedragen.
Dat is een belangrijk onderscheid.
Een virus dat incidenteel via bijvoorbeeld een geïnfecteerd insect op een mens kan overspringen, vormt een ander volksgezondheidsrisico dan een virus dat zich vervolgens gemakkelijk tussen mensen verspreidt.
Europese gezondheidsdiensten houden situatie in de gaten
Dat betekent niet dat de ontdekking wordt genegeerd.
Volgens de aangeleverde berichtgeving worden de ontwikkelingen ook op Europees niveau gevolgd.
Daarbij wordt samengewerkt met Franse en andere Europese partners om beter te begrijpen wat de menselijke besmetting betekent.
Onderzoekers zullen onder meer willen vaststellen hoe de patiënt precies besmet is geraakt, of er vergelijkbare gevallen bestaan die eerder niet werden herkend en welke insectensoorten het virus eventueel kunnen overdragen.
Ook de medische gevolgen van een menselijke infectie zijn belangrijk.
Omdat het om een eerste gemeld geval gaat, is er nog nauwelijks informatie beschikbaar over het z!ekteverloop bij mensen.
Moeten Nederlanders zich zorgen maken?
Op basis van de informatie die nu beschikbaar is, is er geen reden om te concluderen dat Nederland aan de vooravond staat van een grote uitbraak.
Er wordt slechts één menselijke besmetting beschreven.
Bovendien wordt het Franse geval vooralsnog als uitzonderlijk behandeld.
Tegelijkertijd is het logisch dat gezondheidsdiensten de situatie nauwlettend volgen. De ontdekking verandert immers wat tot nu toe bekend was over het virus: als de Franse bevinding wordt bevestigd, weten we dat het shamondavirus onder bepaalde omstandigheden ook een mens kan infecteren.
Hoe groot die kans is, weten we nog niet.
Daarvoor zijn meer gegevens nodig.
Ondertussen ook aandacht voor westnijlvirus
De berichtgeving over het shamondavirus komt op een moment waarop ook andere door insecten overgedragen virussen in Europa nauwlettend worden gevolgd.
In de aangeleverde informatie wordt bijvoorbeeld gemeld dat in Nederland opnieuw acht mensen positief zijn bevonden voor het westnijlvirus.
Daarmee zou het totaal op 72 vastgestelde besmettingen zijn gekomen.
Volgens dezelfde cijfers zouden in totaal tien van de 72 besmette personen zijn 0verleden. Er worden bij de acht nieuwste meldingen geen nieuwe sterfgevallen genoemd.
Daarbij is het belangrijk onderscheid te maken tussen 0verlijden na een vastgestelde infectie en 0verlijden door het virus. Zonder aanvullende medische gegevens kan niet automatisch worden aangenomen dat het virus bij ieder gemeld 0verlijden de directe doodsoorzaak was.
Veel vragen moeten nog worden beantwoord
Het Franse geval zal de komende tijd waarschijnlijk verder worden onderzocht.
Voor wetenschappers zijn verschillende vragen belangrijk. Hoe is de patiënt precies besmet geraakt? Welke vector was verantwoordelijk? Hoe vaak kan overdracht naar mensen voorkomen? En was het virus daadwerkelijk bepalend voor het 0verlijden?
Pas wanneer meer gevallen en onderzoeksgegevens beschikbaar zijn, kan het risico voor de bevolking beter worden ingeschat.
Voorlopig is er daarom vooral reden voor waakzaamheid en onderzoek, niet voor paniek.
Het shamondavirus is al tientallen jaren bekend bij dieren, maar zou nu voor het eerst bij een mens zijn vastgesteld. Dat maakt het Franse geval wetenschappelijk belangrijk. Op basis van één patiënt kan echter nog niet worden geconcludeerd dat het virus een nieuwe grootschalige bedreiging voor mensen vormt.
Geschreven door
Lars de WitLars de Wit is editor bij Blijned en schrijft over nieuws en televisie. In zijn artikelen komen zowel grote gebeurtenissen als verhalen met een verrassende of menselijke twist voorbij: van noodweer en sportnieuws tot bijzondere vondsten, bekende gezichten en opvallende…
Alle 997 artikelen van Lars de Wit ›Volg Blijned
Het nieuws van vandaag, op de plek waar je toch al bent.

