De verdwijning van Jeffrey (10) en Emma
(8) houdt Nederland al dagenlang in zijn greep. Inmiddels lijkt het
lot van de kinderen en hun vader Klaas Bijl (67) tragisch te zijn
bezegeld, nadat dinsdagavond een auto met meerdere lichamen werd
aangetroffen in het water bij Winschoten. Wat voorafging aan die
fatale gebeurtenis, begint nu langzaam duidelijk te worden.
Bekenden van Klaas vertellen over een man die zich in de dagen voor
de verdwijning in een steeds instabielere toestand bevond.
Volgens meerdere bronnen was Klaas Bijl op de ochtend van de
vermissing zwaar geëmotioneerd. Hij bevond zich op dat moment in
Duitsland, waar hij kennissen bezocht. Daar barstte hij volgens
ooggetuigen in tranen uit. “Hij zat huilend in zijn auto,” vertelt
een vriend die hem die ochtend sprak. “We maakten ons zorgen. Hij
had het duidelijk mentaal zwaar.”
De zorgen van zijn omgeving waren niet ongegrond. Uit voorzorg
namen vrienden zijn autosleutels in beslag, in de hoop dat hij tot
rust zou komen en geen overhaaste beslissingen zou nemen. Maar Bijl
bleek vastberaden. Hij had een reservesleutel bij zich en vertrok
alsnog. Korte tijd later zou hij terugrijden naar Nederland, naar
Beerta, waar zijn twee kinderen verbleven.
Daar haalde hij Jeffrey en Emma op. Volgens zijn vriendin
Mirna, die bij hem thuis verbleef, was Klaas bij thuiskomst
onrustig en gejaagd. “Hij kwam ineens binnen, heel anders dan
normaal. Hij zei dat hij met de kinderen naar McDonald’s ging, maar
daarna riep hij: ‘We gaan naar het paradijs’.” Dat moment werd door
haar als alarmerend ervaren, maar voor ze kon ingrijpen, waren ze
vertrokken.
Vlak daarna, rond 15.30 uur, werden Jeffrey en Emma voor het
laatst gezien. Ze stapten met hun vader in de auto en verdwenen van
de radar. Het was het begin van een landelijke vermissingszaak, die
resulteerde in een Amber Alert en een massale zoekactie, waarbij
honderden mensen betrokken raakten.
De p0litie vreesde al snel het ergste. In de woning van Klaas
werd een brief gevonden met inhoud die aanleiding gaf tot grote
zorgen. Daarin zou de vader hebben verwezen naar een
eindbeslissing, wat leidde tot het vermoeden dat hij zichzelf en
zijn kinderen iets aan wilde doen.
Wat Klaas precies tot dit punt bracht, is onderwerp van
onderzoek, maar omstanders wijzen op een diepgewortelde strijd rond
de voogdij. Klaas zou zich steeds machtelozer hebben gevoeld in de
omgang met zijn kinderen. Na een pijnlijke scheiding had hij
slechts beperkt contact met zijn kinderen. Die beperkte
omgangsregeling zou hem zwaar zijn gevallen.
Een bekende van de familie vertelt: “Klaas was niet
gewelddadig, maar hij voelde zich buiten spel gezet. Hij had het
gevoel dat hem alles werd afgenomen. Zijn kinderen waren zijn
alles, en het idee dat hij hen misschien nog minder zou zien, vrat
aan hem.”
Er zijn signalen dat Klaas zich al langere tijd in een
isolement bevond. Zijn sociale kring was klein, en volgens zijn
vriendin worstelde hij met gevoelens van eenzaamheid. Ook was er
sprake van alcoholgebruik. “Hij dronk veel, vaak ’s avonds. Soms
gooide hij spullen kapot. Maar hij bleef wel altijd liefdevol naar
zijn kinderen,” aldus een buurvrouw.
De mentale gesteldheid van Klaas zou de laatste weken verder
zijn afgebrokkeld. Vrienden zagen hem steeds minder. Die zaterdag,
toen hij huilend in zijn auto zat, was volgens kennissen een
duidelijk kantelpunt. “Er moet iets zijn geknapt in zijn hoofd,”
aldus een vriend. “Hij was geen slechte man, maar hij zat vast. Hij
wist geen uitweg meer.”
De keuze om toch met zijn kinderen te vertrekken, ondanks
eerdere pogingen van zijn omgeving om hem tegen te houden, wijst op
een tragisch voornemen. De reservesleutel symboliseert in die zin
de vastberadenheid van een man die een beslissing had genomen, hoe
onbegrijpelijk die ook is.
De vondst van de auto met lichamen op dinsdagavond bevestigt
dat de angstige vermoedens van velen wellicht bewaarheid zijn.
Hoewel de p0litie nog geen officiële identificatie heeft gedeeld,
is de verwachting dat het gaat om Klaas en zijn kinderen. De auto
kwam overeen met het opgegeven signalement en werd gevonden in een
kanaal bij Winschoten, niet ver van de plek waar Klaas voor het
laatst was gesignaleerd.
De zaak raakt een gevoelige snaar in de samenleving. Op sociale
media, in dorpen als Beerta en Winschoten, en in de landelijke
media wordt massaal meegeleefd. Er zijn kaarsen aangestoken,
bloemen neergelegd, en berichten van steun gedeeld. Tegelijkertijd
is er verontwaardiging over hoe deze tragedie heeft kunnen
gebeuren. Sommigen vragen zich af of er eerder signalen zijn
gemist.
De p0litie heeft inmiddels aangekondigd dat er een evaluatie
komt van het handelen in de aanloop naar de vermissing. Waarom is
er, ondanks signalen van onrust bij Klaas en zorgen van de moeder,
geen eerdere interventie geweest? Waarom kon hij zijn kinderen
meenemen, terwijl er twijfel was over zijn mentale toestand?
Voor nu blijft het wachten op formele duidelijkheid. De
identificatie van de lichamen, de afronding van het forensisch
onderzoek en het p0litieonderzoek naar de toedracht moeten de
komende dagen antwoord geven op de vele vragen.
Wat overblijft is een diep gevoel van verlies. Twee jonge
kinderen, geliefd bij familie en school, en een vader die ten onder
ging aan wanhoop. De tragedie is niet alleen persoonlijk, maar ook
maatschappelijk. Het roept de vraag op: hoe voorkomen we dat
wanhoop omslaat in een onomkeerbare daad?
De dagen die volgen zullen zwaar zijn voor de betrokken
familieleden, vrienden, en de hele gemeenschap. Maar ook voor de
hulpverleners, p0litiemensen en vrijwilligers die zich vol inzet
hebben ingezet in de zoektocht. Voor hen was dit geen zaak, maar
een missie van mens tot mens. En ook zij zullen moeten verwerken
wat er nu, onherroepelijk, is gebeurd.
